Met jouw steun heeft het COC veel bereikt:

7 september 2015: Russische LHBT-asielzoekers krijgen eenvoudiger asiel in ons land
1973: COC krijgt Koninklijke Goedkeuring - de vereniging kan zich als rechtspersoon laten inschrijven
1 juli 2014: Transgenderwet maakt wijzigen geslachtsregistratie veel eenvoudiger
COC ondersteunt LHBT-organisaties in meer dan 35 landen
1994: Algemene Wet Gelijke Behandeling verbiedt discriminatie op grond van homoseksualiteit
Ruim 100 ouderenzorginstellingen met een Roze Loper voor LHBT-vriendelijkheid
2011: ’s Werelds eerste kerkelijke verklaring tegen geweld tegen homoseksuelen
2011: Eerste VN-resolutie tegen LHBT-mensenrechtenschendingen
30 december 1964: COC-voorzitter Benno Premsela als eerste homoactivist openlijk op televisie
2008: Speciale consultatieve status bij de Verenigde Naties voor COC Nederland
1 april 2014: Wet Lesbisch Ouderschap geeft lesbische ouderparen en hun kinderen gelijke rechten
Jaarlijks meer dan 2500 COC-voorlichtingslessen op school
1 november 2014: afschaffing weigerambtenaar
Gay-Straight Alliances op tweederde van de middelbare scholen
2015: alle 5 afspraken van Roze Stembusakkoord uit 2012 ingelost
2012: Voorlichting over LHBT’s verplicht op elke school
2012: Politieke partijen tekenen COC’s Roze Stembusakkoord over langslepende LHBT-kwesties
2009: Paren van gelijk geslacht mogen buitenlands kind adopteren
Canal Parade 2015: Boot COC Nederland wint juryprijs voor beste boodschap
1 juli 2015: afschaffing enkele-feitconstructie, waarmee scholen openlijk LHB-leerlingen en -docenten mochten weren
Strafeis bij discriminerend geweld met 100 procent verhoogd
2011: Jos Brink Staatsprijs voor LHBT-emancipatie voor vrijwilligers COC
2008: Percentage Nederlanders dat negatief is over homo’s gedaald van 36 procent in 1968 naar vier procent in 2008
Rainbow Awards 2015: LGBT Achievement Award voor COC Nederland
7 maart 2017: Politieke partijen tekenen COC’s Regenboog Stembusakkoord
8 april 1971: afschaffing van het discriminerende artikel 248bis in het Wetboek van Strafrecht
2013: ‘Een groot protest tegen de Russische wet’ - New York Times over COC-demonstratie tijdens bezoek president Poetin
Geen LHBT-asielzoekers meer teruggestuurd naar Irak en Iran

Vecht mee!

Jouw hulp is nodig. Steun de nationale en internationale strijd voor acceptatie en gelijke rechten.

Steun COC

Over ons

In actie voor LHBT’s

COC Nederland komt al sinds 1946 op voor de belangen van lesbiennes, homoseksuelen, biseksuelen en transgenders (LHBT’s). Wij zetten ons in voor gelijke rechten, emancipatie en sociale acceptatie van LHBT’s in Nederland en in het buitenland. COC beschikt als één van de weinige LHBT-organisaties ter wereld over een speciale consultatieve status bij de Verenigde Naties.

Actief op tal van gebieden
Het COC is actief op tal van gebieden, met het accent op jong & school, 50plus, (politieke) belangenbehartiging, veiligheid, cultuur & geloof en internationale belangenbehartiging. COC Nederland is een federatie van regionale lidverenigingen; er is dus altijd een COC bij jou in de buurt.

Kracht van binnenuit
Onze werkwijze is inside-out: we ondersteunen LHBT’s en hetero’s om zélf van binnenuit verandering tot stand te brengen. De kracht van binnenuit heeft vaak meer impact dan beïnvloeding van buitenaf. Bovendien bereiken we méér wanneer miljoenen hetero’s en LHBT’s meedoen bij het streven naar emancipatie, sociale acceptatie en gelijke rechten.

Gedreven voorvechters
Frontliners
zijn cruciaal in onze aanpak. Het zijn de gedreven voorvechters in de ‘frontlinie’ van het acceptatieproces. Een lesbische scholier die op haar school met onze steun een Gay-Straight Alliance (GSA) opzet. Een Marokkaanse jongen die we helpen bij het bespreekbaar maken van homoseksualiteit binnen zijn gemeenschap. Een Oegandese transgender die we in staat stellen om LHBT-mensenrechtenschendingen bij de VN aan de kaak te stellen. Onderaan deze pagina lees je hoe jij, net als deze frontliners, zelf in actie kunt komen.

Korte geschiedenis

  • COC Nederland is de oudste nog bestaande LHBT-belangenorganisatie ter wereld. De organisatie ontwikkelde zich sinds de oprichting in 1946 uit de bescheiden lezerskring van een tijdschrift tot een sterke, internationaal actieve belangenorganisatie met duizenden leden, honderden vrijwilligers, twintig regionale lidverenigingen en een professioneel kantoor.
  • Het COC werd op 7 december 1946 in Amsterdam opgericht onder de naam Shakespeareclub. De organisatie kwam voort uit de lezerskring van het tijdschrift Levensrecht. Dit blad voor homoseksuelen verscheen sinds maart 1940, maar ging al snel ondergronds wegens het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog. In 1949 werd de Shakespeareclub omgedoopt tot het Cultuur- en Ontspannings Centrum, ofwel het C.O.C. Niek Engelschman werd onder het pseudoniem Bob Angelo de eerste voorzitter. Om hem te eren reikt het COC sinds 1991 regelmatig de Bob Angelo Penning uit aan personen en organisaties die zich bijzonder inzetten voor LHBT-emancipatie.
  • In de eerste decennia van haar bestaan richt het COC zich op het organiseren van opvang en sociale activiteiten voor lesbische, homoseksuele en biseksuele vrouwen en mannen. Na Amsterdam ontstaan er COC’s in onder meer Den Haag, Rotterdam en Utrecht. De organisatie zet zich in voor afschaffing van het discriminerende artikel 248-bis van het Wetboek van Strafrecht. Dat artikel stelde seksuele contacten strafbaar met iemand van hetzelfde geslacht tussen 16 en 21 jaar, terwijl heteroseksueel contact al vanaf 16 jaar was toegestaan. Ook zette het COC zich in voor officiële erkenning (‘koninklijke goedkeuring’) van de eigen organisatie, waartegen de autoriteiten zich lang verzetten. Artikel 248-bis werd in 1971 afgeschaft en de officiële erkenning van het COC volgde in 1973. In de jaren zeventig bereikt het COC bovendien dat homoseksuelen niet langer automatisch wegens ‘geestelijke instabiliteit’ (ofwel: S5) worden afgekeurd voor de dienstplicht. Al sinds de eerste jaren van haar bestaan maakt het COC zich ook sterk voor de positie van homoseksuelen in andere landen.
  • Aanvankelijk vaart het COC een voorzichtige koers; homoseksualiteit is nog een groot maatschappelijk taboe. Kenmerkend is dat de organisatie (Shakespeareclub) en de eerste voorzitter (Bob Angelo) opereren onder een schuilnaam. Dat verandert wanneer Benno Premsela voorzitter wordt (van 1962 tot 1971). Hij treedt als eerste openlijk homoseksuele activist naar buiten op de Nederlandse televisie. De maatschappelijke opvattingen over (homo)seksualiteit beginnen te veranderen; waar in 1968 nog meer dan 35 procent van de Nederlandse bevolking negatief staat tegenover homoseksuelen, is dat in 1980 minder dan 10 procent.
  • In de jaren tachtig en negentig van de twintigste eeuw richt het COC zich met name op de bestrijding van de hiv/aidsepidemie en de totstandkoming van anti-discriminatiewetgeving. Wanneer aids in de jaren tachtig ongenadig toeslaat onder homoseksuele mannen, accepteert de Nederlandse overheid het COC als gesprekspartner namens de homogemeenschap. Er komen gerichte preventiecampagnes en specifieke hulpverlening. Het pleidooi van het COC en andere organisaties voor betere anti-discriminatiewetgeving resulteert in 1994 in de Algemene wet gelijke behandeling, die onder meer discriminatie op grond van homoseksuele gerichtheid verbiedt. Waar het COC aanvankelijk pleit voor het geheel afschaffen van het burgerlijk huwelijk (de organisatie wilde een geïndividualiseerd relatiemodel), schaart men zich in 1995 achter het pleidooi van mensen als Kees Waalwijk, Henk Krol en Jan-Wolter Wabeke voor openstelling van het huwelijk voor paren van gelijk geslacht. Openstelling van het huwelijk volgt op 1 april 2001.
  • Vanaf de eerste jaren van de 21e eeuw maakt het COC zich sterk voor een derde fase in de LHBT-emancipatie. Na het einde aan de strafbaarstelling (artikel 248-bis, eerste fase) en het grotendeels bereiken van gelijke rechten (openstelling van het huwelijk, tweede fase), pleit het COC voor het nastreven van sociale acceptatie (derde fase). De non-discriminatienormen die in de wet zijn verankerd, moeten nu ook in de haarvaten van de maatschappij hun beslag krijgen. Voorlopig hoogtepunt in dit streven is dat voorlichting over LHBT’s, na een jarenlang pleidooi van het COC, sinds 2012 verplicht is op elke school in Nederland. Ook ontwikkelde de regering op aandringen van het COC een sterk LHBT-emancipatiebeleid.
  • Het COC blijft pleiten voor gelijke rechten; dat leidt onder meer tot de mogelijkheid voor paren van gelijk geslacht om een buitenlands kind te adopteren en tot een betere rechtspositie voor lesbische ouderparen en hun kinderen. Verder wordt het COC een belangrijke speler op het gebied van de internationale LHBT-emancipatie en ontwikkelt de organisatie projecten voor LHBT-emancipatie in bijvoorbeeld het onderwijs, de (ouderen) zorg en de multiculturele en multireligieuze samenleving.
  • LHBT-jongerenwebsite Expreszo en het COC besluiten in 2012 tot oprichting van de vereniging Expreszo, waardoor het COC nu een echte jongerenorganisatie kent. Waar het COC zich al langer inzet voor transgenders, wordt deze groep in 2012 in de statuten officieel benoemd in de doelstelling van de organisatie.
  • Om effect en bereik van ons werk te vergroten werkt het COC samen met tal van andere maatschappelijke organisaties. Zo wordt bij emancipatie in de sport samengewerkt met NOC*NSF en GUTS, in de ouderenzorg van ouderenbond ANBO,  en internationaal met onder meer het Aidsfonds, MSMGF, ILGA Europe en Amnesty International.
  • COC Nederland is sinds 2011 gevestigd aan de Nieuwe Herengracht in Amsterdam en beschikt over een professionele organisatie van meer dan 20 personen (zie foto bovenaan pagina).
  • Voor meer informatie over de geschiedenis van het COC, zie bijvoorbeeld:  Rob Tielman, Homoseksualiteit in Nederland (Uitgeverij Boom, Meppel, 1982); Gert Hekma, Homoseksualiteit in Nederland van 1730 tot de moderne tijd (Uitgeverij Meulenhoff, Amsterdam, 2004); Pieter Koenders en Hans Warmerdam, Cultuur en Ontspanning – Het COC 1946-1966 (Publicatiereeks Homostudies, Utrecht, 1987); of raadpleeg het Internationaal homo lesbisch informatiecentrum en archief, IHLIA.

Waarom het COC?

Veel LHBT’s hebben in Nederland een goed leven. Ons land stelde als eerste ter wereld het huwelijk open voor paren van gelijk geslacht. Toch laat de acceptatie van LHBT’s ook in ons land nog te wensen over. In veel andere landen waar het COC actief is, worden de mensenrechten van LHBT’s met voeten getreden.

Enkele feiten:

  • Zeven van de tien LHBT’s in Nederland krijgen te maken met discriminerend (fysiek of verbaal) geweld (Movisie i.o.v. ministerie van Justitie, 2009);
  • Ruim de helft van de openlijk lesbische, homo- en biseksuele jongeren werd het afgelopen jaar met hun seksuele gerichtheid gepest of kreeg een negatieve reacties (SCP 2015);
  • Lesbische, homo- en biseksuele jongeren doen bijna vijf keer vaker een zelfmoordpoging dan heterojongeren (SCP 2015);
  • De helft van de Turkse en Marokkaanse Nederlanders en 58 procent van de orthodox protestante Nederlanders vindt homoseksualiteit (bijna) altijd verkeerd, tegenover één op de tien autochtone Nederlanders en vier procent van de niet-gelovige Nederlanders (SCP 2014);
  • Artikel 1 van onze Grondwet verbiedt discrimintie op grond van o.m. godsdienst en ras, maar bevat geen expliciet verbod op LHBT-discriminatie;
  • Ruim twee keer zoveel Nederlanders vinden het aanstootgevend als twee mannen elkaar in het openbaar zoenen, dan wanneer een man en een vrouw elkaar in het openbaar zoenen (29% tegenover 14% – SCP 2013);
  • In oudereninstellingen vinden pesterijen plaats en gaan LHBT’s soms zelfs terug de kast in (Schuyf 2011);
  • Homoseksualiteit of homoseksuele handelingen zijn strafbaar in 72 landen, in 13 (delen van) landen staat er zelfs de doodstraf op (ILGA 2016).

Wat bereikt het COC?

Het COC boekt mooie resultaten.

Een paar voorbeelden:

  • Het aandeel van de Nederlandse bevolking dat negatief staat tegenover homoseksuelen liep terug van 36% in 1968 naar 7% in 2016;
  • Voorlichting over LHBT’s is sinds 2012 verplicht op elke school in Nederland;
  • Bijna 100 (ouderen-)zorginstellingen ontvingen een Roze Loper voor LHBT-vriendelijkheid;
  • Meer dan 500 middelbare scholen hebben een Gay-Straight Alliance;
  • De Rijksoverheid voert een actief LHBT-emancipatiebeleid;
  • Lesbische- en homoparen mogen sinds 2009 een buitenlands kind adopteren;
  • Dankzij de wet Lesbisch ouderschap kunnen duomoeders sinds 2014 eenvoudig juridisch ouder worden zonder dat daar nog een ingewikkelde adoptieprocedure voor nodig is;
  • Dankzij de Transgenderwet (2014) hoeven transgenders geen operaties meer te ondergaan om hun officiële geslachtsregistratie te kunnen wijzigen;
  • Gemeenten mogen sinds 2014 geen weigerambtenaren meer aannemen;
  • Religieuze scholen mogen sinds 2015 geen leerlingen en docenten meer weg sturen wegens hun seksuele gerichtheid of genderidentiteit;
  • De strafeis bij discriminerend geweld werd in 2011 met 100 procent verhoogd;
  • Er worden geen LHBT-asielzoekers meer teruggestuurd naar Irak en Iran;
  • COC ondersteunt tal van LHBT-organisaties in Centraal- en Oost-Europa, Centraal-Azië, Afrika en Zuid-Amerika;
  • Ruim vijfhonderd COC-vrijwilligers geven jaarlijks meer dan duizend voorlichtingslessen op school;
  • Het COC heeft sinds 2008 een speciale consultatieve status bij de Verenigde Naties;
  • Het COC droeg bij aan de totstandkoming van de eerste VN-resolutie tegen LHBT-mensenrechtenschendingen uit de geschiedenis (2011);
  • De vrijwilligers van het COC wonnen in 2011 de Staatsprijs voor LHBT-emancipatie;
  • Nederland kent sinds 1994 een Algemene wet gelijke behandeling die discriminatie op grond van homoseksuele gerichtheid verbiedt;
  • In 1971 werd het discriminerende strafwetsartikel 248-bis afgeschaft, dat aan homoseksueel contact een hogere minimumleeftijd verbond dan aan heteroseksueel contact.

Kom ook in actie!

  • Je kunt in het dagelijks leven zelf bijdragen aan sociale acceptatie en gelijke rechten voor LHBT’s. Blijf als homoman op straat hand en hand lopen met je vriend. Blijf als lesbische vrouw je vriendin bij het afscheid op het station een zoen geven. Zeg er als hetero wat van als een transgender op straat wordt uitgescholden.
  • Ook kun je het COC steunen, want draagvlak, steun en financiering zijn cruciaal voor ons werk:
  • Verder kun je je aansluiten bij één van onze communities en in actie komen op de gebieden jong & school, 50plus, belangenbehartiging, veiligheid, cultuur & geloof en internationaal (zie ook Communities & labels).

Communities & labels van COC

Het COC kent tal van communities en labels die zijn toegesneden op specifieke taken, wensen en doelgroepen. Je kunt je aansluiten en zelf in actie komen.

Jong & School

  •  Sluit je aan bij de Jong & Out community voor LHBT-jongeren tot en met 18 jaar.
  • De Roze Olifant is er voor wie niet gehoord word op school. De Roze Olifant neemt het graag voor je op!
  • Word lid van Expreszo, de jongerenorganisatie van het COC. Volg Expreszo ook op Facebook.
  • Laat zien dat je tegen homo- en transfobie bent via: StaoptegenHomofobie.nl.
  • Op Iedereenisanders.nl kunnen LHBT-jongeren informatie vinden over hoe je over je geaardheid en/of genderidentiteit met anderen kan praten, waar je andere LHBT-jongeren kunt ontmoeten en informatie waar je hulp kan vinden als het even niet goed met je gaat.
  • Schermafbeelding 2014-11-17 om 16.20.15
  • Op NietAlleenAnders.nl kun je activiteiten vinden voor LHBT-jongeren door heel het land. Ook kun je er uitgebreide informatie vinden over hoe je je eigen LHBT-jongerenactiviteit kan versterken.

 

50+

  • Vraag een Roze Loper tolerantiescan aan voor een (ouderen) zorginstelling – zie: RozeZorg.nl.

Jouw belangen

  • Breng bij verkiezingen een roze stem uit en laat je informeren op GayVote.nl.
  • Ondersteun onze acties en petities op deze site, Facebook en Twitter
  • Beschik je over specifieke expertise of ben je politiek actief? Sluit je dan aan bij COC’s Landelijke Werkgroep Politiek: info@coc.nl.
  • Word lid van het COC of ondersteun onze belangenbehartiging met een donatie.

Internationaal

  • Doneer aan het Pride Fonds van COC en Amnesty International en steun LHBT-activisten die vervolgd worden en gevaar lopen.
  •  Ondersteun de overige internationale activiteiten van het COC met een donatie.
  • Buitenlandse LHBT-organisaties en activisten die willen samenwerken met het COC kunnen contact opnemen via info@coc.nl.

Cultuur & Geloof

  • Sluit je aan bij de multiculturele jongeren community van het COC via Respect2Love.nl. Kijk ook op Respect2Love-Facebook.
  • Ga in jouw gemeenschap het gesprek aan over homoseksualiteit en genderidentiteit via De Dialoog
  • Trans United logo
  • Sluit je aan bij COC’s Trans United, de veilige gemeenschap voor transgenders met een multiculturele achtergrond. Kijk voor meer informatie: Trans United-Facebook.
  • Sluit je aan bij IDAHO Nederland: Kerken in actie tegen geweld tegen homoseksuelen.
  • HAARDVUUR klein
  • Sluit je aan bij de Haardvuur Avonden, een plek gecreëerd voor en door LHBT-moslims, waar moslims en geïnteresseerden samenkomen zonder veroordeeld te worden om hun gender en/of seksuele voorkeur. Zie Haardvuuravond.nl of meld je aan via haardvuuravond@gmail.com.

Overige communities & labels van COC

  • Met een beperking  
  • Sluit je aan bij Roze Gebaar, de community van dove en slechthorende LHBT’s.
  • Sluit je aan bij Zonder Stempel, de gemeenschap van LHBT’s met een verstandelijke beperking.
  • Werk 
  • Veiligheid
  • Doe altijd aangifte als je iets overkomt, want alleen dan kan discriminatie en geweld worden aangepakt:
  • Ben je getuige van geweld, bel dan 112, maak zo mogelijk foto’s van daders, en blijf bij het slachtoffer. Help elkaar!

 

  • Asielzoekers
  • Ondersteun asielzoekers. Word vrijwilliger voor één van de projecten voor LHBT-asielzoekers en informeer naar de mogelijkheden via: asiel@coc.nl

 

  • 20151021_AutiRoze_Utrecht
  • Autisme
  • Ga eens langs bij AutiRoze, de groep voor LHBTI’s met autisme, zie AutiRoze.nl.

 

  • Voor vragen of een luisterend oor

Regionale COC’s

Overal in Nederland vind je regionale COC-verenigingen. Er is er ook een bij jou in de buurt!

Het COC bij jou in de buurt

Het COC is een federatie van 20 regionale lidverenigingen. Er is dus altijd een COC bij jou in de buurt! De lidverenigingen geven bijvoorbeeld LHBT-voorlichting op scholen, organiseren sociale activiteiten, werken met politie en justitie aan veiligheid en doen aan lokale en regionale belangenbehartiging.

Via de links onderaan de webpagina vind je meer informatie over een COC bij jou in de buurt.

 

COC Nederland is aangesloten bij de volgende organisaties:

 

  • logo ilga europeInternational Lesbian, Gay, Bisexual, Trans and Intersex Association – ILGA Europe
  • logo nederlandsevereniging van vrijwilligersorganisatiesVereniging Nederlandse Organisatie Vrijwilligerswerk – NOV